Κοιτάζετε τυχαία το κινητό και η ώρα είναι 11:11. Μερικές ημέρες αργότερα βλέπετε 22:22. Και μετά πάλι 2:22. Κάποια στιγμή είναι φυσικό να αναρωτηθείτε: «Γιατί μου συμβαίνει συνέχεια;»
Η ψυχολογία έχει μια αρκετά ενδιαφέρουσα εξήγηση.
Ο εγκέφαλος αγαπά τα μοτίβα
Ο ανθρώπινος εγκέφαλος είναι «προγραμματισμένος» να αναζητά μοτίβα και επαναλήψεις στο περιβάλλον του. Αριθμοί όπως το 11:11 ξεχωρίζουν αμέσως, επειδή είναι συμμετρικοί και επαναλαμβανόμενοι και επομένως τραβούν ευκολότερα την προσοχή μας.
Αν κοιτάξουμε το ρολόι στις 11:08, πιθανότατα θα το ξεχάσουμε μέσα σε λίγα λεπτά. Αν όμως το κοιτάξουμε στις 11:11, είναι πολύ πιθανότερο να το θυμόμαστε.
Όταν αρχίσουμε να το προσέχουμε, το βλέπουμε… παντού
Εδώ εμφανίζεται ένα ακόμη ενδιαφέρον φαινόμενο της ανθρώπινης αντίληψης, γνωστό ως frequency illusion, ή «ψευδαίσθηση συχνότητας».
Μόλις κάτι αποκτήσει σημασία για εμάς, αρχίζουμε να το παρατηρούμε πολύ περισσότερο. Δεν σημαίνει απαραίτητα ότι εμφανίζεται συχνότερα. Σημαίνει ότι η προσοχή μας είναι πλέον στραμμένη πάνω του.
Κάπως έτσι μπορεί να δημιουργηθεί η αίσθηση ότι «κάθε φορά που κοιτάζω το ρολόι βλέπω 11:11».
Και η επιβεβαίωση κάνει το φαινόμενο ισχυρότερο
Ρόλο μπορεί να παίξει και η λεγόμενη μεροληψία επιβεβαίωσης. Θυμόμαστε πιο εύκολα τις φορές που επιβεβαιώνουν αυτό που ήδη πιστεύουμε και δίνουμε μικρότερη σημασία σε εκείνες που δεν ταιριάζουν με το μοτίβο.
Μπορεί, για παράδειγμα, μέσα σε μία ημέρα να κοιτάξουμε την ώρα δεκάδες φορές. Αν όμως μία από αυτές είναι στις 22:22, αυτή είναι πιθανότερο να μείνει στη μνήμη μας.
Είναι «μήνυμα» ή σημάδι;
Στο διαδίκτυο οι επαναλαμβανόμενοι αριθμοί συχνά παρουσιάζονται ως «angel numbers» και συνδέονται με πνευματικές ή μεταφυσικές ερμηνείες. Αυτές αποτελούν πεποιθήσεις και όχι επιστημονικά τεκμηριωμένη εξήγηση του φαινομένου.
Από την πλευρά της ψυχολογίας, δεν χρειάζεται κάτι μυστηριώδες για να εξηγηθεί: η επιλεκτική προσοχή, η μνήμη και η φυσική τάση του εγκεφάλου να αναγνωρίζει μοτίβα αρκούν για να δημιουργήσουν αυτή την εντυπωσιακή αίσθηση επανάληψης.
Έτσι, την επόμενη φορά που το κινητό σας γράψει 11:11, ίσως το πραγματικά ενδιαφέρον να μην είναι ο αριθμός.
Ίσως είναι το πόσο εκπληκτικά επιλεκτικός μπορεί να γίνει ο ανθρώπινος εγκέφαλος σε αυτό που αποφασίζει να προσέξει και να θυμάται.



















